ഷിഗെല്ല: ഭയമല്ല, ജാഗ്രതയാണ് വേണ്ടത്; അറിയാം പ്രതിരോധ വഴികൾ

കുടലിനെ ബാധിക്കുന്ന ഷിഗെല്ല ബാക്ടീരിയൽ അണുബാധ വീണ്ടും വാർത്തകളിൽ നിറയുമ്പോൾ പൊതുജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ആശങ്ക പടരുക സ്വാഭാവികമാണ്. എന്നാൽ കൃത്യമായ അറിവും ജാഗ്രതയും ഉണ്ടെങ്കിൽ വളരെ എളുപ്പത്തിൽ പ്രതിരോധിക്കാൻ കഴിയുന്ന ഒന്നാണ് ഷിഗെല്ല എന്ന് ആരോഗ്യ വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു. ഭയപ്പെടുകയല്ല, മറിച്ച് ശീലങ്ങളിൽ ചില മുൻകരുതലുകൾ എടുക്കുകയാണ് ഈ ഘട്ടത്തിൽ വേണ്ടത്.

എന്താണ് ഷിഗെല്ല?

പലരും ഇതിനെ തെറ്റായി ‘ഷിഗെല്ല വൈറസ്’ എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ടെങ്കിലും, ഇത് ‘ഷിഗെല്ല’ (Shigella) ഗ്രൂപ്പിൽപ്പെട്ട ബാക്ടീരിയകൾ ഉണ്ടാക്കുന്ന ഒരു അണുബാധയാണ്. ഈ രോഗാവസ്ഥയെ ശാസ്ത്രീയമായി ‘ഷിഗെല്ലോസിസ്’ (Shigellosis) എന്ന് വിളിക്കുന്നു. മനുഷ്യന്റെ ദഹനവ്യവസ്ഥയെയും വൻകുടലിനെയും ബാധിക്കുന്ന ഈ രോഗം വളരെ പെട്ടെന്ന് മറ്റുള്ളവരിലേക്ക് പകരാൻ സാധ്യതയുള്ള ഒന്നാണ്.

ലക്ഷണങ്ങൾ നിസ്സാരമായി കാണരുത്

ബാക്ടീരിയ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ഒന്നോ രണ്ടോ ദിവസത്തിനകം ലക്ഷണങ്ങൾ പ്രകടമാകും. താഴെ പറയുന്നവയാണ് പ്രധാന ലക്ഷണങ്ങൾ:

1. വൻകുടലിൽ ബാക്ടീരിയ ക്ഷതങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കുന്നതിനാൽ മലത്തോടൊപ്പം രക്തവും കഫവും (Mucus) പുറത്തുപോവുക.

2. കടുത്ത വയറുവേദനയും വിറയലോടു കൂടിയ പനിയും.

3. വിട്ടുമാറാത്ത ഓക്കാനവും ഛർദ്ദിയും.

4. കഠിനമായ വയറിളക്കം മൂലമുണ്ടാകുന്ന അമിത ക്ഷീണവും നിർജ്ജലീകരണവും.

രോഗം പകരുന്നത് എങ്ങനെ?

മലിനമായ ജലത്തിലൂടെയും ഭക്ഷണത്തിലൂടെയുമാണ് ഷിഗെല്ല പ്രധാനമായും പകരുന്നത്. രോഗബാധിതനായ ഒരു വ്യക്തിയുടെ മലമൂത്രവിസർജ്ജനത്തിന് ശേഷം കൈകൾ സോപ്പിട്ട് നന്നായി കഴുകാതെ ആഹാരസാധനങ്ങൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുമ്പോഴും, പൊതുഇടങ്ങളിൽ സമ്പർക്കം പുലർത്തുമ്പോഴും ബാക്ടീരിയ മറ്റുള്ളവരിലേക്ക് എളുപ്പത്തിൽ വ്യാപിക്കുന്നു. ഈ ബാക്ടീരിയ അടങ്ങിയ വെള്ളം കുടിക്കുന്നതും അതിൽ കഴുകിയ പച്ചക്കറികളും പഴങ്ങളും വേവിക്കാതെ കഴിക്കുന്നതും രോഗബാധയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നു.

രോഗാവസ്ഥയെ എങ്ങനെ പ്രതിരോധിക്കാം

രോഗം വന്നതിനു ശേഷം ചികിത്സിക്കുന്നതിനേക്കാൾ എപ്പോഴും നല്ലത് വരാതെ നോക്കുന്നതാണ്. അതിനായി നിത്യജീവിതത്തിൽ താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ കർശനമായി പാലിക്കുക:

1. തിളപ്പിച്ചാറ്റിയ വെള്ളം മാത്രം:ഏറ്റവും പ്രധാനം.പച്ചവെള്ളം കുടിക്കുന്നത് പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുക. നന്നായി തിളച്ചുമറിഞ്ഞ വെള്ളം (ആറിയ ശേഷം) മാത്രം കുടിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുക. ഹോട്ടലുകളിലും കല്യാണവീടുകളിലും നൽകുന്ന പച്ചവെള്ളം കലർത്തിയ തണുത്ത വെള്ളം കുടിക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക.

2. കൈകൾ കഴുകൽ നിർബന്ധമാക്കുക:വ്യക്തിശുചിത്വം.ഭക്ഷണത്തിന് മുൻപും ശേഷവും, മലവിസർജ്ജനത്തിന് ശേഷവും കൈകൾ സോപ്പും വെള്ളവും ഉപയോഗിച്ച് 20 സെക്കൻഡെങ്കിലും നന്നായി തേച്ചുരച്ച് കഴുകുക. കുട്ടികളെ ഈ ശീലം പ്രത്യേകം പഠിപ്പിക്കുക.

3. ഭക്ഷണ ശുചിത്വം പാലിക്കുക:ഭക്ഷണക്രമം.തുറന്നുവെച്ചതോ പഴകിയതോ ആയ ആഹാരസാധനങ്ങൾ കഴിക്കരുത്. പഴങ്ങളും പച്ചക്കറികളും നന്നായി കഴുകിയതിന് ശേഷം മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. സാലഡുകൾ ഈ സമയങ്ങളിൽ പരമാവധി ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്.

4. രോഗികളുമായുള്ള സമ്പർക്കം കുറയ്ക്കുക:വ്യാപനം തടയാൻ.വീട്ടിൽ ആർക്കെങ്കിലും വയറിളക്ക ലക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിൽ അവർ മറ്റുള്ളവർക്ക് ആഹാരം പാകം ചെയ്ത് നൽകരുത്. വയറിളക്കമുള്ള കുട്ടികളെ പൂർണ്ണമായും ഭേദമാകുന്നതുവരെ സ്കൂളുകളിലോ ഡേ-കെയറുകളിലോ അയക്കാതിരിക്കാൻ മാതാപിതാക്കൾ ശ്രദ്ധിക്കണം.

അടിയന്തര ഘട്ടങ്ങളിൽ എന്തുചെയ്യണം

വയറിളക്കം ഉണ്ടായാൽ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് ധാരാളം ജലവും ലവണങ്ങളും നഷ്ടപ്പെടും. ഇത് തടയാൻ ഉടനടി ഒ.ആർ.എസ് (ORS) ലായനി, ഉപ്പിട്ട കഞ്ഞിവെള്ളം, കരിക്കിൻ വെള്ളം എന്നിവ നൽകണം. സ്വയംചികിത്സ പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കി എത്രയും വേഗം അടുത്തുള്ള ആരോഗ്യ കേന്ദ്രത്തിൽ എത്തിച്ച് ഡോക്ടറുടെ സഹായം തേടേണ്ടതാണ്.

വരും ദിവസങ്ങളിൽ കൂടുതൽ ജാഗ്രത പുലർത്തുന്നതിലൂടെ ഷിഗെല്ലയുടെ വ്യാപനം പൂർണ്ണമായും തടയാൻ നമുക്ക് സാധിക്കും. ശുചിത്വമുള്ള ശീലങ്ങളാണ് നമ്മുടെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിരോധ കവചം.